Poznań ul. Promienista 132/1
pon-pt: 11:00-19:00

Zapalenie spojówek


Zapalenie spojówek

zapalenie spojówek, zapalenie spojówki

Zapalenie spojówek

Czym jest i skąd się bierze zapalenie spojówek?

Zapalenie spojówek (zapalenie spojówki) jest jednym z najczęstszych schorzeń dotyczących oczu. Lokalizują się w obrębie spojówki, czyli błony śluzowej powieki oka, pełniącej funkcję ochronną dla narządu wzroku. Może mieć ono różne tło, dzielone w sposób podstawowy na infekcyjne i nieinfekcyjne. Zapalenie infekcyjne powstaje na skutek zakażenia wirusowego, bakteryjnego oraz grzybiczego. Stan ten leczy okulista.

Z kolei nieinfekcyjne zapalenie spojówek może mieć etiologię alergiczną, reaktywną, autoimmunologiczną, i wiele innych. Schorzenie to bardzo często towarzyszy infekcjom zlokalizowanym w obrębie górnych dróg oddechowych.

Istnieje wiele możliwych przyczyn występowania zapalenia spojówek, w zależności od rodzaju schorzenia. W przypadku infekcyjnego zapalenia spojówek, bardzo często mamy do czynienia z zapaleniem ropnym. Bezpośrednia przyczyna tej postaci choroby jest bardzo prozaiczna. To brak należytej higieny rąk i wynikające z tego przecieranie oczu brudnymi rękami.

W ten sposób do spojówek przenoszone są różnego rodzaju bakterie, takie jak gronkowce, paciorkowce, a nawet gonokoki. Z kolei do powstania nieinfekcyjnej postaci zapalenia spojówek mogą przyczyniać się takie czynniki jak narażenie na kurz, chemikalia, promieniowanie, a także dym papierosowy. Mogą one prowadzić nie tylko do ostrego, ale także do przewlekłego zapalenia spojówek, którego rozwój może przebiegać w różnych mechanizmach.

Jakie są rodzaje zapalenia spojówek?

W zależności od czynnika wywołującego, wyodrębniono cztery podstawowe typy zapalenia spojówek. Pierwszy z nich to wirusowe zapalenie spojówek. Jest to schorzenie, które może zarówno występować samoistnie, jak i współistnieć z innymi zakażeniami o tle wirusowym. Jednym częstszych czynników etiologicznych wirusowego zapalenia spojówek jest wirus grypy.

Bardzo często wynika ona z nieprzestrzegania podstawowych zasad higieny, używania tych samych ręczników czy pościeli co osoba zakażona. Przenosi się więc przez kontakt. Niejednokrotnie, oprócz charakterystycznego zaczerwienienia spojówek, obserwuje się powiększenie węzłów chłonnych okolicy szyi. Na szczęście w zdecydowanej większości przypadków jego przebieg jest łagodny i ustępuje ono samoistnie.

Drugim rodzajem tego schorzenia jest bakteryjne zapalenie spojówek. Wywoływane jest najczęściej przez bakterie takie jak gronkowce, czy paciorkowce. W tym przypadku, poza klasycznym zaczerwienieniem spojówek, bardzo typowe jest pojawienie się ropnej wydzieliny, która w bardzo nieprzyjemny sposób skleja rzęsy i powieki.

Do zakażenia dochodzi najczęściej również w przebiegu zaniedbań higienicznych i przeniesienia bakterii do spojówki poprzez brudne ręce. Jednakże do transmisji bakterii może dojść również z nosa czy zatok w przebiegu zakażeń bakteryjnych dotyczących tych narządów. Wyróżnia się dwa podtypy bakteryjnego zapalenia spojówek. Pierwszą z nich jest postać ostra, o ostrym przebiegu.

Postać tą obserwuje się głównie u dzieci. Pojawia się i rozwija w sposób nagły. Trwa zazwyczaj około dwóch tygodni. Drugim podtypem jest postać przewlekła, którą rozpoznaje się jeżeli objawy utrzymują się przez co najmniej 4 tygodnie. Bakteryjne zapalenie spojówek zawsze wymaga konsultacji z lekarzem i miejscowego leczenia antybiotykami.

Trzecim rodzajem zapalenia spojówek jest to spowodowane infekcją dwoinko rzeżączki. Pomimo, że u jego podstaw również leży infekcja bakteryjna, to jednak ze względu na swoją specyfikę klasyfikowane jest ono jako osobna jednostka. Wbrew pierwszemu mogącemu nasuwać się skojarzeniu, ta choroba nie jest przenoszona drogą płciową, a dotyczy noworodków pomiędzy 2 a 4 dniem po urodzeniu.

Do zakażenia dochodzi w trakcie porodu, kiedy bakterie przenoszone są z dróg rodnych matki chorującej na rzeżączkę (bądź będącej bezobjawową nosicielką) do spojówek dziecka. Do charakterystycznych objawów rzeżączkowego zapalenia spojówek należy nagły początek, nasilony obrzęk powiek wraz z dużą ilością ropy.

Na szczęście, w dzisiejszych czasach ten rodzaj zapalenia spojówek występuje bardzo rzadko. Wynika to z rutynowo stosowanej obecnie profilaktyki. Polega ona na zakropieniu oczu noworodka 1%roztworem azotanu srebra zaraz po urodzeniu. Procedura ta nosi nazwę zabiegu Credego.

Ostatnim, obejmującym cały szereg jednostek chorobowych, typem zapalenia spojówek jest schorzenie o etiologii nieinfekcyjnej. Do przykładowych przyczyn nieinfekcyjnego zapalenia spojówek należą reakcje alergiczne, przyczyny autoimmunologiczne, a także podrażnienie poprzez długotrwałe narażenie na promieniowanie świetlne o dużej intensywności.

Jak się objawia i jak rozpoznać zapalenie spojówek?

Objawy zapalenia spojówek można podzielić na dwie zasadnicze grupy. Pierwszą z nich są objawy podmiotowe, czyli w najprostszym tłumaczeniu to, co pacjent odczuwa. Druga zaś to objawy przedmiotowe, czyli to, co jest stwierdzane przez lekarza w trakcie badania przedmiotowego.

Do najbardziej charakterystycznych podmiotowych objawów zapalenia spojówek należą światłowstręt, a także pieczenie i świąd w obrębie oczu. Wśród objawów podmiotowych zaś obserwuje się łzawienie oczu, obrzęk, zaczerwienienie i przekrwienie spojówek,
a w zapaleniach na tle bakteryjnym, również obecność ropnej wydzieliny.

Bardzo charakterystyczne dla zapalenia spojówek jest stwierdzenie tak zwanej triady irygacyjnej. Pod tą tajemniczą nazwą kryje się współistnienie łzawienia, światłowstrętu oraz zwężenia szpary powiekowej. Stwierdzenie obecności triady irygacyjnej, z dużym prawdopodobieństwem umożliwia postawienie diagnozy zapalenia spojówek.

Podstawą do podstawienia diagnozy zapalenia spojówek jest badanie okulistyczne, w tym badanie w lampie szczelinowej. Pozwalają one na stwierdzenie charakterystycznych objawów, co umożliwia rozpoznanie choroby. W przypadku obecności wydzieliny ropnej, wskazane jest również przeprowadzenia jej badania mikrobiologicznego. Umożliwia ono jednoznaczną identyfikację patogenu, co z kolei przekłada się bezpośrednio na zwiększenie efektywności leczenia.

Jak się leczy zapalenie spojówek?

            Dobór odpowiedniej metody leczenia zapalenia spojówek zależy od czynnika etiologicznego, ale też od stopnia nasilenia objawów. We wczesnych etapach choroby, w sytuacji gdzie objawy mają niewielkie nasilenie, wystarczające jest miejscowe stosowanie kropli do oczu, a niejednokrotnie nawet wykorzystywanie domowych sposobów, takich jak przemywanie naparem z rumianku.

Jednakże kluczowe jest stosowanie leczenia przyczynowego, czyli na przykład antybiotyków w bakteryjnym zapaleniu spojówek, leków przeciwalergicznych w alergicznym zapaleniu spojówek, czy steroidów w autoimmunologicznym zapaleniu spojówek. Czas terapii oczywiście również jest uzależniony od etapu choroby i czynnika wyzwalającego i może wahać się od kilku dni nawet do kilku miesięcy w przypadku zakażenia spowodowanego atypowymi bakteriami.

Zapalenie spojówek Poznań

5/5 - (7 votes)

Popularne zabiegi

+48 571 323 530